ศ.11301 วิชานาฏศิลป์ ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ภาคเรียนที่ 1

แชร์

เกี่ยวกับคอร์ส

1. ประวัติและวิวัฒนาการของนาฏศิลป์ไทย

  • ที่มาของนาฏศิลป์: การเลียนแบบธรรมชาติ (ท่าทางสัตว์/มนุษย์), การเซ่นสรวงบูชาเทพเจ้า, และการรับอิทธิพลจากต่างวัฒนธรรม (เช่น อารยธรรมอินเดียผ่านคัมภีร์ภารตนาฏยศาสตร์)

  • นาฏศิลป์ในแต่ละยุคสมัย: ตั้งแต่สมัยน่านเจ้า สุโขทัย อยุธยา จนถึงรัตนโกสินทร์ ว่ามีลักษณะการแสดงและการแต่งกายเปลี่ยนแปลงไปอย่างไรตามบริบทสังคม

2. องค์ประกอบของนาฏศิลป์ (The Elements of Dance)

หัวใจสำคัญที่จะทำให้การแสดงสมบูรณ์ประกอบด้วย:

  • จังหวะและทำนอง: การฝึกใช้เท้าและมือให้สัมพันธ์กับหน้าทับและทำนองเพลง

  • การเคลื่อนไหว (Movement): ศึกษาเรื่อง นาฏยศัพท์ (เช่น จีบ ตั้งวง ประเท้า) และ ภาษาท่า (การใช้ท่าทางแทนคำพูดหรืออารมณ์)

  • การแต่งกายและแต่งหน้า: บ่งบอกยศถาบรรดาศักดิ์และประเภทของตัวละคร

  • อุปกรณ์การแสดง: เช่น พัด กริช หรือดอกไม้ ที่ใช้ประกอบตามเนื้อเรื่อง

3. ประเภทของนาฏศิลป์ไทย

  1. โขน: ศิลปะชั้นสูงที่ใช้การเต้น มีลักษณะเด่นคือการสวมหัวโขน

  2. ละคร: มีทั้งละครรำ (ละครชาตรี, ละครนอก, ละครใน) และละครที่ปรับปรุงขึ้นใหม่

  3. รำและระบำ: การแสดงที่เน้นความสวยงามของท่ารำ (รำ = แสดงคนเดียว/คู่, ระบำ = แสดงเป็นหมู่)

  4. การแสดงพื้นเมือง: แบ่งตามภูมิภาค (เหนือ, กลาง, อีสาน, ใต้) สะท้อนวิถีชีวิตของคนในท้องถิ่นนั้นๆ

4. หลักการชมและการวิเคราะห์การแสดง

  • คุณค่าด้านความงาม (สุนทรียศาสตร์): ท่ารำสวยไหม ดนตรีไพเราะเพียงใด

  • คุณค่าด้านจริยธรรม/สังคม: ข้อคิดที่ได้รับจากการแสดง หรือบทละครนั้นสะท้อนสังคมอย่างไร

  • มารยาทในการชม: การให้เกียรติศิลปินและสถานที่

5. นาฏศิลป์สากลและร่วมสมัย (เบื้องต้น)

นอกจากนาฏศิลป์ไทยแล้ว ยังมีศิลปะการเต้นระดับโลก เช่น บัลเล่ต์ (Ballet) หรือ Modern Dance เพื่อให้เห็นความหลากหลายและการประยุกต์ใช้ในปัจจุบัน

 

แสดงเพิ่มเติม

เนื้อหาของคอร์ส

1. ประวัติและวิวัฒนาการของนาฏศิลป์ไทย

  • คุณค่าและประโยชน์ของนาฎศิลป์
  • งานวิจิตรศิลป์ในนาฎศิลป์ไทย
  • ความสำคัญของนาฎศิลป์
  • นาฏศิลป์ไทยในสมัยสุโขทัยมีลักษณะเด่นอย่างไร

2. สุนทรียภาพของการแสดงนาฏศิลป์ไทย

3.ลัษณะและกระบวนการสืบทอดนาฎศิลป์ไทย

4.การจัดกิจกรรมเพื่อสืบทอดวัฒนธรรมทางด้านนาฏศิลป์ไทย

5. การแสดงนาฏศิลป์ในโอกาสต่างๆ
การแสดงนาฏศิลป์ในโอกาสต่าง ๆ การแสดงนาฏศิลป์ไทยสามารถนำไปใช้ได้ในหลายโอกาส ทั้งในพิธีกรรม งานประเพณี งานราชพิธี และงานบันเทิง เพื่อสร้างความงดงาม ความสนุกสนาน และความเป็นสิริมงคล อีกทั้งยังช่วยเผยแพร่วัฒนธรรมไทยให้เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวาง 1. การแสดงในงานพิธีทางศาสนา นาฏศิลป์ถูกนำมาใช้ในงานที่เกี่ยวข้องกับศาสนาและความเชื่อ เพื่อความเป็นสิริมงคล เช่น การฟ้อนรำบูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ การรำถวายในงานบุญหรือวัด การแสดงในงานประเพณีทางศาสนา 2. การแสดงในงานราชพิธี เป็นการแสดงที่มีความประณีต สง่างาม และเคร่งครัดตามแบบแผน ใช้ในโอกาสสำคัญของชาติ เช่น พระราชพิธีต่าง ๆ งานต้อนรับพระราชอาคันตุกะ งานเฉลิมพระเกียรติ 3. การแสดงในงานประเพณี ใช้ในงานประเพณีท้องถิ่นเพื่อความสนุกสนานและความสามัคคีของชุมชน เช่น งานลอยกระทง งานสงกรานต์ งานบุญประจำปี งานแห่ต่าง ๆ ในชุมชน 4. การแสดงเพื่อความบันเทิง เป็นการแสดงเพื่อให้ความสนุกสนานและผ่อนคลาย เช่น ละครใน ละครนอก โขน การแสดงรำไทยในงานเลี้ยงหรืองานสังสรรค์ 5. การแสดงเพื่อการท่องเที่ยว นาฏศิลป์ถูกนำมาใช้เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวและเผยแพร่วัฒนธรรมไทย เช่น การแสดงต้อนรับนักท่องเที่ยว การแสดงในโรงละครหรือศูนย์วัฒนธรรม การแสดงโชว์วัฒนธรรมไทยในสถานที่ท่องเที่ยว 6. การแสดงในสถานศึกษา ใช้เพื่อการเรียนการสอนและพัฒนาทักษะผู้เรียน เช่น การแสดงในกิจกรรมโรงเรียน การประกวดนาฏศิลป์ การฝึกซ้อมเพื่อการเรียนรู้และพัฒนา สรุป การแสดงนาฏศิลป์ในโอกาสต่าง ๆ มีความหลากหลาย ทั้งในงานพิธีทางศาสนา งานราชพิธี งานประเพณี งานบันเทิง การท่องเที่ยว และการศึกษา ซึ่งล้วนแสดงถึงคุณค่าและความสำคัญของนาฏศิลป์ไทยที่เป็นทั้งศิลปะ วัฒนธรรม และเอกลักษณ์ของชาติที่ควรอนุรักษ์และสืบทอดต่อไป

6.แนวทางการอนุรักษ์
## แนวทางการอนุรักษ์นาฏศิลป์ไทย การอนุรักษ์นาฏศิลป์ไทย คือ การรักษา สืบทอด และพัฒนาศิลปะการแสดงไทยให้คงอยู่คู่สังคมไทยอย่างยั่งยืน โดยไม่ให้สูญหายไปตามกาลเวลา และสามารถปรับให้เหมาะสมกับยุคสมัยได้อย่างเหมาะสม --- # 1. การเรียนรู้และศึกษาอย่างถูกต้อง ควรส่งเสริมให้เยาวชนเรียนรู้นาฏศิลป์ไทยอย่างจริงจัง เช่น * เรียนในสถานศึกษา * เรียนกับครูนาฏศิลป์ผู้เชี่ยวชาญ * ศึกษาประวัติและรูปแบบที่ถูกต้อง --- # 2. การฝึกปฏิบัติและสืบทอดต่อเนื่อง การอนุรักษ์ต้องอาศัยการลงมือฝึกจริง เช่น * ฝึกท่ารำอย่างสม่ำเสมอ * ฝึกการแสดงเป็นหมู่คณะ * ถ่ายทอดจากรุ่นพี่สู่รุ่นน้อง --- # 3. การจัดการแสดงเผยแพร่ นำการแสดงนาฏศิลป์ไปเผยแพร่ในโอกาสต่าง ๆ เช่น * งานโรงเรียน * งานประเพณี * งานท่องเที่ยว เพื่อให้คนทั่วไปได้เห็นคุณค่าและสนใจมากขึ้น --- # 4. การใช้สื่อและเทคโนโลยี ใช้เทคโนโลยีช่วยอนุรักษ์ เช่น * วิดีโอการสอนท่ารำ * สื่อออนไลน์และคลิปการแสดง * บันทึกข้อมูลดิจิทัล เพื่อให้เข้าถึงได้ง่ายและเรียนรู้ได้ตลอดเวลา --- # 5. การปลูกฝังจิตสำนึกความเป็นไทย ควรสร้างความภาคภูมิใจในศิลปวัฒนธรรม เช่น * ส่งเสริมให้เห็นคุณค่าของนาฏศิลป์ * ปลูกฝังความรักในความเป็นไทย * สนับสนุนให้เยาวชนเข้าร่วมกิจกรรม --- # 6. การสนับสนุนจากหน่วยงานต่าง ๆ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรช่วยส่งเสริม เช่น * โรงเรียนและสถานศึกษา * กรมศิลปากร * กระทรวงวัฒนธรรม เพื่อให้การอนุรักษ์เป็นระบบและต่อเนื่อง --- # สรุป แนวทางการอนุรักษ์นาฏศิลป์ไทยควรดำเนินการผ่านการศึกษา การฝึกปฏิบัติ การเผยแพร่ การใช้เทคโนโลยี และการปลูกฝังจิตสำนึกความเป็นไทย รวมถึงการสนับสนุนจากหน่วยงานต่าง ๆ เพื่อให้นาฏศิลป์ไทยคงอยู่และสืบทอดต่อไปอย่างยั่งยืน